12 февруари 2006

Ин Гриис

Поминаа само три дена откако се вратив од одмор, кога ми се јавија дека ми е прифатена апликацијата за работа во Грција и дека треба да заминам следниот ден. Не бев сигурна дали да одам, зошто да работам, кога не морам? Ама решив дека ако не отидам следниот ден, можеби нема да отидам никогаш. Се надевав дека ќе го извежбам англискиот, ќе запознаам нови луѓе и дека конечно со заработеното ќе можам да си купам супер дигитален апарат.
Ме разбуди шоферот во градчето каде што требаше да се симнам. Не ми се веруваше дека сум заспала последните 10 минути од возењето, кога го издржав цел пат будна. Зачудено прашав каде се наоѓа стадионот во гратчето, а тие ми кажаа дека сме го поминале, и е за 200 метри поназад. Се симнав, изгубена како еским сред Сахара и почнав да одам по автопатот. Со огромна торбица пакувана за два месеци и ранец полн со храна, почнав да одам по угорницата како послениот баксуз на светот. Зошто баш тие 200 метри да бидат угорница? По угорницата следеа уште неколку марфиеви закони, како бегање на автобус пред нос и чекање на следниот два часа, земање уште една кеса и повторно чекање автобус и влечкање сега на трите торби по нова угорница која воопшто не беше асфалтирана, налетување на највалканата цимерка што некој може да ја замисли итн. Во принцип, бев сама, во странска држава и не познавав никој. Сакав да си одам дома како мало дете, ама решив да останам.
* * *
По десетина дена почувствував дека конечно се вклопувам таму. Се запознав со колегите на работа, чашите престанаа да ми паѓаат од раце, се задружив со комшиите, цимерката сеуште беше валкана, ама почнав да ја поднесувам.
Во ресторанот каде што ме распределија, не се срамев да работам. Средував, чистев, носев пијачки и дење полирав прибори за јадење и по 17 баскети полни со чаши. Кога муштерии почнуваа да ми зборуваат на грчки (ме мешаа за гркинка по изглед?) им одговарав да ми зборуваат на англиски. Тие од југот, од Атина, немаа гајле, исто како и помладите од секаде. Додека постарите и оние од Солун и Егејска Македонија, ме распрашуваа од каде сум.
“Фром Маседониа“ одговарав.
Тие збеснуваа и на грчки почнуваа да зборуваат по сто на саат и да приговараат: “Охи Маседониа, ре! Охи ре! Хир ис Маседониа! Ју ар Скопја!“
На тоа им велев “Ендакси, уат евр ју уант“ и продолжував со истиот ритуал на другите маси. Сепак бев на нивни терен и знаев дека треба да очекувам такви реакции, затоа си кажував дека сум од Македонија, а потоа ако тие се расправаа, им велев ОК и ги оставав да си викаат.
Поради тоа што не се расправав, се изненадив кога една слободна вечер, додека седев со комшиите и со некои пријатели на тераса слушајќи мешавина од македонски и грчки рок, дојде колегата од работа и ми кажа дека идното утро треба да одам во HRD (Human Resources Department) според зборовите на менаџерката на ресторанот. Од таму и’ се јавиле да не испрати двајцата (бевме двајца Македонци во целиот ресторан). Таа беше ниска и мала, дебела Гркинка што беше многу строга, а сепак знаеше да се забавува и да се пијанчи секоја вечер после работа, па знаев дека таа ништо не пренела кај главните во HRD. Колегата тогаш ми призна, дека најверојатно не’ викаат поради една караница меѓу него и некој Грк кој исто така бил вработен во истиот комплекс хотели.
* * *
Утрото, во канцеларијата никој не знаеше зошто сме таму. Ни рекоа да чекаме и ние чекавме. По половина час се појави директорката, една опасна дебелка женска која растела во Америка. Почна да зборува со тоа како сме дојдени за многу сериозна работа. Почна да филозофира како Грците биле големи националисти, па сврти на тоа дека сите земаме плата од нив, дека на луѓето кога ќе слушнеле “Македонија“ им се одјадувало, станувале без да јадат, дека ресторанот губел промет итн. Тогаш, го постави битното прашање:
“Кога ќе ве прашаат од каде сте, или ќе кажувате ФИРОМ или Скопја, или ќе ја прекинеме соработката“ и му се заврти прво на колегата.
На изненадување за моите уши, тој рече ОК, иако секогаш на маса се расправаше со грчките муштерии за тоа. Јас бев малку шокирана, па убедувајќи се дека нему премногу му треба платата, се обидував да го оправдам. Тогаш, ми се заврте мене:
“Јоу’р ОК?“
“Ноу, ајм нот ОК“ и реков, а таа се здрви за момент и почна да се правда дека сето тоа е политика, дека не треба толку сериозно да го сфаќам, дека не вреди да ја изгубам работата за некое недоразбирање и сл.
И’ одговорив дека сум ОК со нејзиното прашање, дека нема да правам кавги и дека едноставно ќе си заминам дома. На нејзиниот зачуден поглед, дополнив дека не можам да изговарам нешто во што не верувам и дека, повторно, нема да правам проблеми, туку мирно ќе си заминам од работа.
“Б’т пипл хир билив дет Маседониа ис оувер хир!“
И’ реков дека секој има право да си верува во што сака, а дека јас верувам дека мојата земја се вика Македонија и дека не можам да го заменам тоа со ништо друго. Тогаш се распали:
“Б’т ју стоул аур нејм!!!“. Тоа ептен ме изненади бидејќи дотогаш глумеше дека е ладнокрвна Американка со грчко потекло. И’ повторив дека нема проблем, дека ќе работам уште недела дена додека не ми најдат замена и дека не сакам да се расправам, дека едноставно сакам да си одам дома.
Конечно се подсмири, ми рече дека така ќе биде и ме услови дека во периодот што ќе работам додека не ми најдат замена, да не кажувам дека сум од Македонија. И’ реков дека ако некој ме праша, ќе преќутам.
3 Март, 2006 - 01:57

Приказната за некоја девојка која им се спротиставила на газдите и одбила добра плата само заради тоа што ја условиле да не одговара со “Македонија“ на прашањето од каде е, многу брзо се расчу низ целиот комплекс каде имаше вработено преку илјада Македонци. Ги слушав десетиците верзии кои кружеа, на автобуски, во ресторани, на собирања по соби и тераси. Се расчу и меѓу Грците, а тие што ме знаеја се извинуваа поради тоа и се чудеа како можеле да ме избркаат од работа. Велеа дека се срамат што се Грци и се чудеа дека така се воспоставува демократија во држава што е членка на ЕУ.
Вечерта кога се појавив на работа, менаџерката појма немаше што се случило. Откако и’ раскажав во скратена варијанта, ме потапка по рамото и ми рече:
“Ај дон’т агри уит уат ју сед, ју шуд’в сед ок, б’т ај риспект. “ и додаде “Јоу’р а сајнинг стар.“

Нема коментари: